Dirudienez, Etxalatzeko eliz-parrokian birmoldaketa sakonak egin dituzte historian zehar. Ondorioz, denboraren poderioz bere jatorrizko eitea hagitz aldatu egin da. Hala eta guztiz ere, oinak angeluzuzena izaten darrai, hasieran izan zitekeenaren modura. Gainerako atalek, ordea, makina bat berritze eta birmoldaketa ezagutu dituzte.

Hiru arkuk kanoi-erdiko ganga aizuna zatitzen dute, ebangelioaren aldean irekitzen den kaperaren antzera.

Kanpoaldeari so egiten badiogu, ongi landutako silarrizko murruak ikusiko ditugu, hala nola oso bitxiak diren horma-bularrak, zeinak burualdearen diagonalean lekututa dauden. Horma-bular berezi hauei sarrerako atea apaintzen duen arkuaren itxura berezia gehitzen badiegu, XVI. mendean eraikina birmoldatu egin zutela ondorioztatu dezakegu.

San Martinen izenpeko egina den erretaula nagusiak ere zenbait aldaketa ezagutu ditu. Jatorrizko estilo barrokoa desagertuz joan da XIX. mendeari propio dagokion itxura klasizistago baten mesedetan, marmola imitatzen duen polikromiaren erabileran igerri daitekeen bezalaxe. Erretaulako atikoaren albo banatan, Etxalatz (bi pertz) eta Gazteluko (lau dorre eta Done Jakueren maskorra) armarriak ikus ditzakegu. Azken deitura hori, Gaztelukoa alegia, parrokiari lotuta azaltzen zaigu berriz ere sakristian gordetzen den zilarrezko kaliza batean. Zera irakur daiteke kalizan inskribaturik: "Dª Mª Juaquina Gazteluk egin zuen Etxalatzeko parrokiarendako. 1782. urtea".

Elizak babesten dituen irudien artean, Andre Maria Txuriarena da azpimarragarriena. Estilo erromanikoko taila da, akaso XIII. mendekoa, eta, garaiko ereduei jarraiki, amaren belaunetan eserita dagoen Jesus umea ageri da aurrera begira (sede sapientiae ere esaten zaio). Bestalde, erretaula nagusian ikus ditzakegun San Antonioren eta San Joseren irudiek XVIII. mendeko estiloaren fintasuna isladatzen dute.